SON DAKİKA

'KADIN İSTERSE'

ÖZEL HABER

ÜÇ BÜYÜKLER’İN HAKKINDA AZ BİLİNEN GERÇEKLER

Eklenme Tarihi: 6 Kasım 2018, Salı - 10:32   Okunma Sayısı:
Geçtiğimiz günlerde Türkiye'yi ekranlara bağlayan bir derbiyi daha geride bıraktık. Bu derbi gerek saha içi olaylarıyla gerekse maç öncesi Koray Şener'in geçirdiği kalp krizi sonucu yaşananlarla günlerce konuşuldu. Peki canımız pahasına desteklediğimiz, günlerce konuştuğumuz, onunla yatıp onunla kalktığımız, desteklediğimiz takımlarımızı ne kadar tanıyoruz?

“Takımım hakkında her şeyi bilirim her konuya hakimim.” diyen fanatik taraftarlar, sizler için üç büyük takım hakkında çok özel bilgiler derledik. Kimi mecralarda Galatasaray’ın Heredot’u diye anılan, futbol bilgisini tarih ve edebiyata güzel paslar vererek harmanlayan sevgili Melih Şabanoğlu bu defa yorumlarını Komşu Kapısı’nda yaptı.. Tüm futbolseverlere tarihi, tarihseverlere futbolu sevdireceğimiz bu haberimizin ilk konuğu Galatasaray Spor Kulübü.  Kuruluşundan itibaren ele alacağımız bu kulubün en bilinmeyenleri haberimizde.

Türkiye’nin İlk Futbol Takımı Galatasaraydır

Galatasaray Spor Kulübü 1905 yılında, Ali Sami Yen önderliğinde Galatasaray Lisesi'nde Türkiye'nin ilk futbol takımı olarak kurulmuştur. Evet ilk diyoruz çünkü resmi olarak kurulan ilk takımdır. Beşiktaş günümüzde kuruluşunu 1903 olarak ilan etse de bu resmi bir kayıt değildir. Bu konunun ayrıntılarını sonraki günlerde Beşiktaş Jimnastik Kulübü’nü anlatırken ele alacağız. Şimdi Galatasarayı konuşmaya devam edelim.

Peki kimler var bu takımın kuruluş döneminde. Ali Sami Yen, Asım Tevfik Sonumut, Emin Bülent Serdaroğlu, Celal İbrahim, Bekir Sıtkı Bircan, Reşat Şirvanizade, Refik Cevdet Kalpakçıoğlu, Abidin Daver. Galatasaray Spor Kulübü, Türk Spor Tarihi'ndeki öncü olma özelliğini hiç kuşkusuz içinden doğduğu ve gene öncü bir kurum olan Galatasaray Lisesi'nden (Mektebi Sultani) almıştır. Okul ile kulüp arasındaki koparılmaz bağ, yadsınamayacak bir gerçekliği oluşturuyor.

İlk Dönemde Futbol Kör Bir Dövüşten Farksızdı

Bu dönemde futbol yabancılar tarafından İstanbul'da oynanmaktadır.  Türkler tarafından oynanan futbol kurallardan uzak sadece itişmeli bir top çalma oyunundan ibaret. İstanbul'da yaşayan iki İngiliz, James Lafontaine ve Horace Armitage, Rum ve İngiliz oyunculardan oluşan Kadıköy Futbol Kulübü'nü kurmuşlar ama 1903'te takımdaki İngilizler bir anlaşmazlık sonucu ayrılarak Moda Kulübü'nü oluşturmuşlardır. 1904 yılında ise bu kulüpler, Imogen, Elpis, Strugglers takımlarıyla anlaşarak, İstanbul Futbol Birliği'ni hayata geçirmişler ve bugünkü Fenerbahçe Şükrü Saraçoğlu Stadı'nın yerinde bulunan "Union Club-İttihat Spor" sahasında düzenli karşılaşmalar yapmaya başlamışlardır. Görüldüğü gibi bu takımlar yabancı ya da azınlık takımlarıdır. Türk olmayan ekiplerin gerçekleştirdikleri bu ilk futbol karşılaşmaları, GSL öğrencilerini hem ilgilendirir hem de çok üzer. Artık onların amacı, kendi futbol kulüplerini kurmak, ölesiye sevdikleri bu oyunun kurallarını "hatmetmek" ve yabancılarla boy ölçüşmektir.

Ama oynanan futbol, bir kör dövüşünden farklı olmayan ve kural tanımayan bir koşuşturmayı andırmaktadır. Ama futbol GSL' nin Tören Kapısı'ndan adımını atmış ve tam bir salgına dönüşştür.

Kuralları bilinmeyen bu kaba taslak oyun Galatasaray Lisesi öğrencilerinin ilgisini çekiyor ve bunun için girişimde bulunuyorlar. 1 Ekim 1905 tarihinde; Mehmet Ata Bey'in dersi sırasında arkadaşlarıyla konuşan Ali Sami Yen; bir futbol kulübü kurmaya karar verir. Asım Sonumut, Reşat Şirvani, Refik Cevdet Kalpakçıoğlu, Abidin Daver ve Kamil Bey'in de ortaklığıyla; Refik Cevdet Kalpakçıoğlu asbaşkanlığında kulüp kurulur.

1905'te Osmanlı İmparatorluğu'nda bir dernekler yasası bulunmadığından, Galatasaray Spor Kulübü yasal olarak tescil edilme olanağını bulamamıştır. 1912 yılında Cemiyetler Kanunu çıkarıldıktan sonra, kulüp yasal bir kimlik kazandı. Yetkili makamlara kulüplerin tüzükleriyle birlikte, kurucu üyelerin ad ve adreslerinin de bildirilmesi zorunlu tutulduğundan, istifa eden ya da eğitimlerini tamamlayarak ülkelerine dönen üyeler ilk listeden çıkarılmış ve 1 Eylül 1913'te kurucu liste yeniden düzenlenmiştir.

Ayakkabı Parçasıyla Futbol Topuna Yama Yapıldı

104 yıllık rekabette ilk golü Galatasaraylı futbolcu Emin Bülent Serdaroğlu attı. 17 Ocak 1909'da "Papazın Çayırı" olarak adlandırılan yerde yapılan ilk maçı 2-0 kazanan Galatasaray, rakibinden ilk 7 maçta gol bile yemedi.

Bu dönemde oyunculardan her hafta birer kuruş toplanır, başkan Ali Sami Yen de futbol topuyla ilgilenirdi. Hatta domuz yağı ile temizlenen futbol topu hasar görünce; Ali Sami Yen ayakkabasının bir parçasını keserek yama yapmıştır. Cevdet Kalpakçıoğlu da formaları yıkardı.

 

“Amacımız Türk Olmayan Takımları Yenmek”

Kulübün ilk isminin Gloria ya da Audace koyulması istenmiştir; ancak takımın oynadığı ilk maçında Rum rakibini 2-0 yenerken seyircilerin onlardan "Galata Sarayı efendileri" diye söz etmesiyle bugünkü isim doğmuştur. Ali Sami Yen tarafından söylenen bir söz; Galatasaray Spor Kulübü'nün kuruluş ve varoluş amacını belirleyecektir: Yıllar birbirini kovalarken her yaştan, her kuşaktan taraftarın dilinde yankılanan; tribünde hep bir ağızdan çınlayan; Galatasaray deyince ilk akla gelen isim: Ali Sami Yen! 19'unda ilk futbol takımının kurucusu ve bir numaralı üyesi; adını tarihe yazdırdığı o günlerde “Maksadımız İngilizler gibi toplu bir halde oynamak, bir renge ve bir isme malik olmak ve Türk olmayan takımları yenmektir” diyen; aynı yaşta Galatasaray'ın ilk maçında sağ bek oynayan; Moda-Kadıköy futbol karşılaşmasında ilk Türk hakem unvanını alan hep odur.

Galatasaray'ın ilk renkleri kırmızı - beyaz'dır. Ancak Osmanlı İmparatorluğu'nun giderek yükselen bir Türkçülük hareketinden korkması ile; bu renklerin kullanılması yasaklanır. Bunun üzerine; Ali Sami Yen'in deyimiyle birçok dükkan gezilerek "vişneye çalan koyuca tatlı bir kırmızı" ve "içinde turuncudan iz taşıyan tok bir sarı" renkleri Galatasaray ile buluşur. Bunun yanı sıra; kuruculardan Bekir Sıtkı Bircan da; Gül Baba'nın II. Bayezit'e verdiği sarı kırmızı güllerden esinlendiğini söyler.

İlk Amblem Kartaldı

Günümüzde yaygın olarak bilinen Galatasaray ambleminin aksine, ilk amblem ağzında futbol topu taşıyan kanatları gerili bir kartalı içeriyordu. Ancak Galatasaray Lisesi öğrencilerinden 333 Şevki Ege tarafından çizilen bu kompozisyon benimsenmeyince kenara itildi. Bugünkü amblem ise 1923 yılında yine lise öğrencilerinden 74 Ayetullah Emin tarafından çizilmiştir. Yeni çizim, geometrik çizgilerin uyumlu kullanılmasıyla içiçe geçmiş sarı-kırmızı renklerde "GS" harflerini içermektedir. İlk olarak Ayetullah Emin ve Şinasi Şahingiray tarafından çıkarılan haftalık bir mecmuada kullanılan bu kompozisyon, çok beğenilir. Bunun üzerine resmi amblem olarak kabul edilmesi için teklif yapılır. Teklif alkışlar arasında ittifakla kabul olunur. İşte bu amblem o günlerde mektup kağıtlarına, zarflara ve lise ceketlerine işlenmeye başlar ve günümüze kadar gelir.

Ayrıca ülke dışına çıkarak ilk maç yapan ve galibiyet elde eden takım Galatasaray olduğunu belirten Melih Şabanoğlu ( 1911 yılında Macar Klojvar takımıyla karşılaşştır.) Galatasaray-Fenerbahçe rekabeti’nin  ise ilk kez 17 Ocak 1909 tarihinde başladığını vurguladı. Şükrü Saraçoğlu Stadı’nın bulunduğu yerde olan Papazın Çayırındaki maçı Galatasaray 2-0 kazanmıştır. Bu maçta ilk gol ise Emin Bülent Serdaroğlu’ndan gelmiştir.

1947-1967 yılları arasında Turgay Şeren, çıktığı 631 maçla Galatasaray’da en çok forma giyen oyuncu rekorunu elinde bulundurmaktadır.1955-1969 yılları arasında çıktığı 497 maçta 538 gol atan Metin Oktay, Galatasaray formasıyla en çok gol atan oyuncu unvanını elinde bulundurmaktadır.Türkiye 1. Ligi’ni namağlup bitiren İlk takım Galatasaray Kulübüdür. (Bu başarı 1985-86 sezonunda elde edilmiştir.) Galatasaray’ın Vefa’yı 20-0 yendiği maçta 14 gol atan Mehmet Leblebi bir maçta en fazla gol atan futbolcu rekoruna sahip olmuştur. Uluslararası maçlarda kendi sahasında 20 maçla art arda en çok galibiyet alan Türk takımıdır.  Ayrıca dillerden düşmeyen Türkiye’nin haklı gururunu temsil eden bir digger başarısı ise Avrupa’da, UEFA Kupası’nı hiç yenilgi almadan kazanan ilk takımı olmasıdır.

(devam edecek)

 

 

Kaynak: ÖZEL HABER
Editör: KÜBRA ÇELEPİ

reklam alanı

YORUMUNUZU BIRAKABİLİRSİNİZ

YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.

HABER ARŞİVİ

KÖŞE YAZARLARI

reklam
reklam