Eylül, gökyüzüne bakmak için insanın önüne iki güzel vesile bıraktı. Ayın ilk günlerinde Venüs ile Spika birbirine yakın göründü; birkaç gün sonra, 4 Eylül’de Ay sondördün evresine ulaştı. Yeryüzünde hayat kendi telaşı içinde akıp giderken gökyüzü, sanki bütün bu koşuşturmanın üzerinde, daha sakin bir takvim tutuyor.
1 Eylül’de Venüs ve Spika’nın yakınlığı özellikle dikkat çekiciydi. Gökyüzünün iki ayrı köşesinden gelen iki ışık, kısa bir süreliğine birbirine yaklaşmış gibi göründü. Oysa uzayın derinliklerinde aralarında hayal edemeyeceğimiz kadar büyük mesafeler var. Bize yakınlık olarak görünen şey, aslında uzaklığın içindeki bir perspektif oyunuydu.
Belki de gökyüzünün insana verdiği en güzel derslerden biri bu: Gördüğümüz her yakınlık, sandığımız kadar yakın olmayabilir.
Venüs, yüzyıllardır insanların hayranlıkla baktığı o parlak gezegen; Spika ise Başak Takımyıldızı’nın en belirgin yıldızlarından biri. Biri Güneş Sistemi’nin içinde bize komşu sayılabilecek bir gezegen, diğeri ise çok daha uzaklarda duran bir yıldız. Buna rağmen bir akşam gökyüzüne baktığımızda onları yan yana görebiliyoruz. Kozmik ölçekte birbirinden uzak iki dünyanın, insan gözünde aynı manzaranın parçası olması ne güzel bir tesadüf.
Ardından 4 Eylül’de Ay sondördün evresine geldi. Dolunayın bütün ihtişamından sonra Ay, ışığının bir bölümünü yavaş yavaş geri çekmeye başladı. Gece göğünde artık tamamlanmış bir daire değil, eksilmiş gibi görünen ama aslında döngüsünün doğal bir aşamasını yaşayan bir Ay vardı.
Ayın bu hâli de bize başka bir şey hatırlatıyor: Eksilmek her zaman kaybetmek değildir.
Hayatın bazı dönemlerinde biz de Ay gibi görünürüz. Kimi zaman tamamlanmış, kimi zaman yarım, kimi zaman da ışığımızı saklamış hâlde... Oysa gökyüzü bize hiçbir evrenin kalıcı olmadığını anlatır. Dolunay geçer, sondördün gelir; ardından yeniay ve yeniden büyüyen bir hilal...
Eylülün ilk günlerinde gökyüzüne yerleşen bu iki küçük olay, aslında büyük cümleler kuruyor. Venüs ile Spika bize uzaklıkların içinde bile bir karşılaşmanın mümkün olduğunu, Ay ise hiçbir eksilişin son olmadığını söylüyor.
Bugün, 5 Eylül’de başımızı biraz kaldırıp gökyüzüne baktığımızda belki dünün Venüs-Spika yakınlığını ya da 4 Eylül’ün sondördününü artık aynı hâliyle göremeyeceğiz. Ama gökyüzünün asıl güzelliği de burada: Hiçbir manzara aynı kalmıyor.
Yeryüzünde de öyle değil mi?
İnsanlar karşılaşıyor, uzaklaşıyor, yeniden yolları kesişiyor. Bazı günlerimiz dolunay gibi aydınlık, bazı günlerimiz sondördün gibi eksik görünüyor. Fakat zaman, tıpkı gökyüzünde olduğu gibi, hiçbir hâli sonsuza kadar sürdürmüyor.
Belki bu Eylül gecelerinde yapabileceğimiz en güzel şey, birkaç dakikalığına telefonlarımızı, ekranlarımızı ve günlük telaşımızı bir kenara bırakıp gökyüzüne bakmak.
Çünkü gökyüzü yalnızca yıldızları göstermiyor.
Bize zamanı, değişimi, uzaklığı ve yeniden başlamayı da gösteriyor.
