Rusya, ekonomisiyle, siyasetiyle, silahlı kuvvetleriyle eski SSCB’nin devamı… Böyle olunca istihbarat anlayışı, gizlilik ve bilinmezlikleri ön planda tutan ülkedir Rusya… Türkiye, 2,5 milyar dolar karşılığında 4 adet S-400 bataryası için anlaşmaya yönelince Rusya, bir NATO ülkesine satmış olduğu S-400 füzesiyle NATO’nun gözünde çapak, Batı basınında kapak olmayı başardı.
Birçok ülkenin ilgisini çekiyor
Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitütüsü (SIPRI) uzmanı Siemon Wezeman, El Cezire’ye verdiği demeçte, "S-400'teki radar sistemi ve diğer gözlem araçları, füzeler gibi geniş bir menzile sahiptir. Radarlar, 600 kilometre mesafedeki hedefleri tespit ediyor, füzeler de 400 kilometreye kadar etkili olabiliyor. Görünmezlik teknolojisini kullananlar da dahil çok sayıda potansiyel hedefi aynı anda takip edebiliyor.” ifadesini kullanmıştır.
Wezeman’ın, Rus füze savunma sistemi olan S-400’lerin dünyanın en gelişmiş hava savunma sistemlerinden biri olduğunu ve bu nedenle birçok ülkenin ilgisini çektiğini belirtmesi, S-400'lerin yüksek mobilite kapasitesine sahip olduğunu ve konuşlanma, atış ve mevzi değiştirme işlemlerini birkaç dakika içinde yapabildiğini vurgulayan beyanatı, birçok ülkenin ilgisini çekmiştir.
Rusya’nın avantajları
Bu, işin siyasi yanıdır. Bir de Rusya, S-400 satışlarından elde edeceği gelirle sistemin yeni versiyonu olan S-500’leri üretme ve geliştirme programına geçeceğini açıklamıştır. Tabii satışlar sadece Türkiye’ye yapılmıyor.
Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE) başkenti Abu Dabi’de düzenlenen 14. IDEX Uluslararası Savunma Fuarı ve Konferansı’nda Rusya’nın Türkiye’yle imzaladığı S-400 anlaşması hakkındaki sorularını yanıtlayan Rus yetkililer, “Anlaşmayı imzaladık ve tüm teslimatı yılsonuna kadar tamamlayacağız. Rusya’da şu an S-500 savunma sistemi programı yürütülüyor. S-400’lerin Çin ve diğer ülkelere sevkiyatı bu sürece katkıda bulunuyor" şeklinde beyanat vermişlerdir.
Arabistan’a S-400 satışı
Rus yetkili Çemezov, Suudi Arabistan'a satmaları muhtemel S-400’lerin sevkiyatıyla ilgili "Günümüzdeki siyasi durum, sizlerle açık konuşmama imkân vermiyor. Zira herhangi bir ülkeyle yapılan müzakereler hakkında bilgi verdiğimizde, o ülkeyi zor durumda bırakıyoruz. ABD hükümeti, çeşitli yaptırımlar uygulanması da dahil olmak üzere baskı uygulayacak. Bu nedenle görüşmelerimizi sessizce yürütmeye çalışıyoruz" demiştir.
Rus devlet savunma sanayi şirketi Rosoboroneksport Başkanı Aleksandr Mihayev ise, “Rusya ve Suudi Arabistan’ın S-400 füze savunma sistemlerinin teslimatını kapsayan kontratın üzerindeki çalışmaları sürdürdüklerini” açıklamıştır.
Çin’e S-400 satışı
ABD Maliye Bakanlığı'nın güncel verilerine göre geçen temmuzda yatırımını 7,7 milyar dolar kısıtlayan Çin’in elinde halen 1.171 trilyon dolarlık devlet tahvili bulunuyor.
Bir önceki ay da olduğu gibi Çin’i, Amerikan değerli kâğıtlarına yatırımlarını arttırarak 1.035 trilyon dolara çıkaran Japonya izledi. ABD’nin devlet tahvillerine en çok yatırım yapan üçüncü ülkeyse 300 milyar dolarla İrlanda oldu.
Rusya bu iyileştirmeleri yakından takip etmekte ve Çin ile de silah satışı konusunda yakınlaşmalar yapmaktadır.
Azerbaycan’a satış
Azerbaycan ordusunun bir yetkilisi, ordunun güvenilir hava savunma silahlarına sahip olduğunu, orduda S-300 Favorit’lerin halen envanterde bulunduğunu, ayrıca İsrail ve Türkiye’den farklı silah sistemlerinin devreye sokulduğunu belirtmiştir.
Türkiye’den alınan “Kasırga Füze Sistemi”nin Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti’nin topraklarının korunmasında kullanıldığını ifade eden yetkili, “S-400 alımını dışlamadıklarını, bu silah sisteminin olası hava sahası ihlâllerini ortadan kaldıracağını belirtmiştir.
Azerbaycan’ın hava sahasının ve stratejik tesislerinin korunmasına da değinmek gerekirse, söylenecek olanlar Azerbaycan’ın savunulmasından öteye Kafkasların koruma şemsiyesi altına alınmasının öne çıkacağını söylemek daha uygun olacaktır.
Rus askeri güvenlik uzmanı Yevgeniy Mihaylov, “Güçlü ülkeler, ABD’nin yaptırımlarına rağmen Rusya’dan bu silahı almaya çalışıyor. Ülkenin güvenliği, olası yaptırımlardan çok daha önemli" yorumunda bulunmuştur.
Bu açıklamalar bize Rusya’nın Kafkaslardaki silah dengesini korumakta kararlı olduğunu göstermektedir.
Sonuç
Doğudan Çin, Hindistan, İran, Suudi Arabistan, kısmen Türkiye ve Suriye ile Kafkaslar ve Kırım’da önemli oranda S 300 ve S-400 serisi hava savunma füzelerinin konuşlandırıldığını görüyoruz. ABD’nin bir zamanlar üzerinde durduğu yeşil kuşak projesi iflâs etmiştir.