1944 yılı
01 Temmuz 1944. Ruslar Berezina Nehri’ni geçti. 5’inci Ordu Cecina’yı ele geçirdi.
03 Temmuz Ruslar, Minsk’i tekrar ele geçirdi.
07 Temmuz Saipan Japonlardan tamamen temizlendi. Amiral Nagumo ve Amiral
Yano öldüler.
09 Temmuz 2’inci Ordu Caen’i aldı.
10 Temmuz Japonlar Yeni Gine’de Aitape’ye karşı taarruza geçti.
11 Temmuz Ruslar Panter Hattı’na saldırıya geçti.
16 Temmuz 8’inci Ordu Arezzo’yu aldı ve Arno Irmağı’na ulaştı.
17 Temmuz Rommel ciddi şekilde yaralandı. Ruslar Buğ Nehri’ni geçip Polonya’ya
girdi.
18 Temmuz 2’nci Ordu Goodwood Harekâtı’na başladı. Amerikan birlikleri St.
Lo’yu aldı. Japonlar İmphal-Kohima hattından çekildi. Tojo kabinesi
istifa etti. Kaso Tojo’nun yerine geçti. Umeza Japon Kara Kuvvetleri
Komutanı oldu.
20 Temmuz Klaus von Stauffenberg’in Hitler’e yaptığı suikast başarısız oldu.
21 Temmuz Amerikan deniz piyadeleri Guam’a çıktı.
24 Temmuz Maidenek’teki toplama Kampı Ruslar tarafından kurtarıldı. Bu
kurtarılan ilk toplama kampı oluyordu. Amerikan deniz piyadeleri
Tinian’a çıktı.
25-30 “ Kobra Harekâtı, St. Lo’nun batısından ilerlemeyi başardı.
28 Temmuz Ruslar, Brest Litovsk’u aldı. Biak’taki direniş sona erdi.
29 Temmuz Almanlar Odon Nehri üzerine karşı taarruz düzenledi.
31 Temmuz Ruslar Varşova’ya 10 km kadar yaklaştı.
1945 yılı
01 Temmuz 1945. Amerikan, İngiliz ve Fransız birlikleri Berlin’e girdi.
10 Temmuz 1.000 adet bombardıman uçağı Japonya’yı bombaladı.
16 Temmuz İlk atom bombası denemesi Meksika Çölü’nde Alamogordo’da yapıldı.
17 Temmuz Potsdam Konferansı (17 Temmuz-2 Ağustos). Tokyo’yu bombalayan
1.500 uçak hiçbir direnişle karşılaşmadı. İngiliz Pasifik donanması ve
Amerikan 3’üncü Donanma Birliği bu saldırıya katıldı.
26 Temmuz İngiliz İşçi Partisi seçimleri kazandı ve Atlee Başbakan oldu.
30 Temmuz Japonya, Potsdam Konferansı uyarınca verilen ültimatomu reddetti.
Yengiler ve yenilgiler
1 Eylül 1939’da Hitler’in Polonya’yı işgal etmesiyle başlatılan II. Dünya Savaşı, dünya sathına yayılmıştı. Avrupa’da olduğu gibi, Afrika, Asya ve Uzak Doğu’da insanlar birbirinin gırtlağına çökmüştü. Yazıyı fazla uzatmamak için savaşın son iki yılını ele alıp bazı kritik olayları gündeme getirmeyi düşündüm.
Tarih bir akıştır. Bu akış içinde nelerin değiştiğini görmekle neleri yapmamız gerektiğine karar verebiliriz. Yüzyıllar içinde büyük idarecilerin kullandığı müşterek teknikler kadar harp tarihinde ortaya çıkan sonuçlardan ve olumsuzluklardan da ders çıkarabiliriz.
II. Dünya Savaşı’nın ortaları… Almanların Doğu cephesinde 21 Haziran 1941 günü Sovyetler Birliği’nin işgali için başlattığı Barbarossa Harekâtı, tarihteki en geniş çaplı bir harekâttır. Almanya kesin sonuca ulaşamayınca 1942 yılında Moskova bölgesindeki Rus asıl kuvvetlerini bırakarak istikametini Stalingrad ve Kafkasya’ya çevirdi. Kuzeyde serbest kalan Rus asıl kuvvetleri de Stalingrad önlerinde Almanları yendi. Mihver devletlerinin 4,5 milyon askeri 2.900 km’lik bir cephede savaşmıştır. Sonunda bu harekât başarılı olamamıştır.
Kuzey Afrika’da ise, İtalyan Mareşal Rodolfo Graziani’nin Libya’daki 10’uncu Tümeni, Mısır’ın batısındaki sayıca az İngiliz kuvvetlerine 13 Eylül 1940 günü saldırmış; ancak İtalyanlar 9 Aralık 1940’da İngilizlerin başlattığı karşı taarruz sonucu 22 Ocak 1941’de Tobruk’ta yenilmiştir.
Afrika’daki müttefiklerinin güçlendirilmesi amacıyla General Erwin Rommel komutasında bir tank tümeni daha sonra yapılan takviyelerle kolordu düzeyine çıkarılmıştır. Bu kolordu da İngilizlerin amansız taarruzları karşısında Afrika’nın kuzeybatısına kadar çekilmek zorunda kalmış ve yenilgiler peş peşe gelmeye başlamıştır. (Devam edecek)