"Türk Silahlı Kuvvetlerince Afrin’e yönelik gerçekleştirilen Zeytin Dalı harekâtı devam ederken, Türk ordusunun Anadolu’nun güvenliği için Milli Mücadele döneminde de Afrin’e harekât düzenlediği tarihi belgelerde yer almaktadır. "
Yeni çıkan kitap
Türk Silahlı Kuvvetlerince Afrin'e yönelik dün başlatılan "Zeytin Dalı Harekâtı"yla gündeme gelen Afrin bölgesinin tarihi geçmişi ve Misakımilli toprağı olduğuna, Tarihçi Yazar Enes Demir tarafından kaleme alınan "Yeni Belgeler Işığında Vazgeçilmeyen Topraklar Misak-ı Milli" adlı kitapta yer verilmiştir.
Kitaptaki iki tarihi belge, Milli Mücadele döneminde 1920-1921 aralığında Anadolu’nun güvenliği için Fransız işgali altındaki Afrin’e harekât gerçekleştirildiği anlatılıyor. Kitapta, 1921 yılında Afrin ve çevresinde muntazam bir Türk birliğinin bulundurulmasına dair Umum Suriye Teşkilât ve Harekât Başkanlığından 2’nci Kolordu’ya gönderilen yazı ve Afrin civarındaki Türk Kuvayımilliye birliklerinin cephane istediğine dair birlik komutanlarından Polat Bey tarafından, Maraş’taki Adana Cephesi Kumandanlığı'na gönderdiği yazı yer alıyor.
Mondros Mütarekesi sonrası
Tarihçi Demir, yaptığı açıklamada, Afrin’in Birinci Dünya Savaşı’nda dahi kaybedilmemiş bir bölge olduğuna dikkat çekerek, 30 Ekim 1918’de Mondros Mütarekesi imzalandıktan sonra, Osmanlı birliklerinin Afrin-Tel-Rıfat-Azez hattında hâkimiyetinin bulunduğuna değinmektedir.
Hatay’ın güneyi ve İdlib’in kuzeyine kadar olan bölgede Türk birliklerinin bulunduğunu da aktaran Demir, Mondros Mütarekesi sırasında bölgenin komutanlığını 7’nci Ordu Kumandanı Mustafa Kemal Paşa’nın yürüttüğünü hatırlatmaktadır.
Demir, Mustafa Kemal Paşa’nın karargâhının Afrin’in Raco nahiyesinde bulunduğunu belirterek, 7’nci Ordu’ya bağlı 3’üncü Kolordu’nun ise Afrin şehir merkezinde karargâh kurduğunu belirtmektedir.
Anadolu'nun güvenliği için
Özellikle Fransızların bölgeyi işgalinin ardından Milli Mücadele döneminde Afrin’in öneminin "kritik" olduğuna dikkati çeken Demir, "Bilhassa, Fransız kuşatması altındaki Antep’in düşman işgalinden kurtarılmasında Afrin’deki Kuvayımilliye birlikleri mücadele veriyor.
Afrin’deki Kuvayımilliye birliklerinin Ankara’dan cephane istediği ise kitapta paylaştığı tarihi belgelerde belirtiliyor. Söz konusu talebe karşılık Mustafa Kemal Paşa’nın emriyle, “Adana cephesinden Afrin’e cephane gönderiliyor” ifadesini kullanmaktadır.
Bölge halkının da Afrin’de huzurun sağlanması için Türk birliklerini görmek istediğini dile getiren Demir, şöyle devam etmiştir:
"1920-1921 yıllarında bir Türk birliği de bölgedeki Kuvayımilliye birliklerine destek olmak amacıyla Afrin’e bir harekât düzenliyor. Bunu da belgelerde görmek mümkündür. Aslında günümüzde Türk ordusunun yerel unsur olan ÖSO ile yaptığı harekâtı, Milli Mücadele dönemi içerisindeki 1920-1921 aralığında Ankara hükümetinin kararıyla Anadolu’nun güvenliği için Türk ordusu tarafından düzenlenmiştir.
Dolayısıyla şu an Türkiye Cumhuriyeti’nin almış olduğu Afrin’e harekât kararı ve Türk ordusunun gerçekleştirdiği “Zeytin Dalı Harekâtı”, Türk tarih tezine ve mirasına uygun, gerekli bir harekâttır."
1921'in sonuna kadar Türk idaresi
Milli Mücadele döneminde Afrin’in Osmanlı demiryollarının bulunduğu bir bölge olduğunu anlatan Demir, Katma-Ekbez hattındaki demiryolunu Fransızların, Antep’e lojistik malzeme, silah ve asker göndermek için kullandıklarını aktarmaktadır.
Afrin’deki birliklerin Fransız ordusuna saldırılar düzenleyerek, Antep’e takviye yollamasını önemli ölçüde engellediklerini belirten Demir, dolayısıyla 1921 yılının sonuna kadar Afrin’in Türk idaresi hâkimiyetinde kaldığı bilgisini vermektedir.
Demir, 20 Ekim 1921 Ankara Antlaşması ile Fransızların bölgeyi stratejik görmeleri ve görüşmelerde diretmeleri sonucu, Afrin’in Fransızlara, yani Suriye’ye terk edildiğini belirtmektedir
