Biden, eski ABD Başkanı Trump’ın aksine Covid-19 ve küresel ısınma ile mücadelede Avrupa ile birlikte hareket edeceklerini, transatlantik ilişkileri canlandıracaklarını belirtmiştir. Biden, Rusya’nın umursamazlığını, Amerika Birleşik Devletleri’ndeki, Avrupa’daki ve dünyadaki bilgisayar ağlarını hacklemesini önlemek gerektiğini vurgulamış ve dünyada toplu güvenliği korumanın zorunlu hale geldiğini ifade etmiştir.
Nasıl bir buluşma sağlanacak?
Ana başlıklar halinde yukarıda açıklamaya çalıştığım hususlar, sayıca az gibi görünse de temel ve kapsamlı konular olması bakımından hem büyük çaba hem de uzun bir süreç gerektirecektir.
Çin ile ticaretini devam ettiren Almanya bunu hem genişletmek, hem de ABD’nin bu genişlemeyi zora sokmasını boşa çıkarmak gibi üstü kamufleli bazen de açık eylem ve söylemleri olduğu gerçektir.
Çin ile nasıl uğraşılır, bunu kestirmek zordur. Nedenine gelince; Rus uzmanlara göre, Çin’in nadir toprak elementlerinin ihracatını durdurması, ABD savunma sanayisi için uzun zaman atlatamayacağı büyük bir darbe olacağı, bundan özellikle F-35 savaş uçağı üretiminin zarar göreceği kaçınılmazdır.
Rus uzmanın gözünden
Rusya Bilimler Akademisi Uzak Doğu Enstitüsü Başkanı Prof. Aleksey Maslov, Vzglyad gazetesine yaptığı açıklamada, bu elementlerin ABD’de F-35 savaş uçakları dahil çok sayıda askeri teçhizat üretiminde kullanıldığını söylemiş, “… Çin metalleri, mikro devre ve mikroçip gibi ileri teknolojilerin üretiminde kullanılıyor” demiştir.
Bu kısıtlamanın ardından ABD ve Avrupa’nın nadir toprak metallerini Güney Afrika’dan ithal edebileceğini dile getiren Maslov, şu yorumu yapmıştır:
“Rusya’dan da ithal edebilirler, ama Moskova’nın böyle bir adım atması pek olası değil. Latin Amerika’da da nadir toprak elementlerinin büyük yatakları var. Mesela Kolombiya’da. Ama orada uzun zamandır ve emin bir şekilde Çin işletmeleri faaliyet gösteriyor. Böylece Pekin gerçekten de Washington’un nadir toprak elementlerine erişimini kademeli olarak kapatabilir”
Bunun Çin açısından da mahzuru olduğunu belirten uzman,
“Ama diğer yandan Çin de ABD’de üretilen ve üretiminde Çin’den alınan nadir toprak elementlerinin kullanıldığı elektronik ürünler ithal ediyor. Bu nedenle Pekin, Washington’a karşı bu tür yaptırımları değerlendirirken son derece dikkatli davranıyor” demiştir.
Avrupa cephesinden bakılınca
AB içinde bazı konularda tam bir fikir birliği olmadığı söylenebilir. Önceki ABD Başkanı Trump’ın AB’yi yalnız bırakacağı yönündeki demeçleriyle başlayan Avrupa güvenliği ve yakın tehdit halen devam etmektedir. Bu tespiti Fransa Cumhurbaşkanı Macron sık sık vurgulamış, NATO için beyin ölümünün gerçekleştiğini söylemiş ve güvenlik zafiyetinin giderilebilmesi için yeniden yapılanmaya gidilmesini dile getirmiştir.
Macron’un hayali hedefleri arasında,
*Akdeniz’e sahip olma,
*Türkiye’yi Doğu Akdeniz’deki faaliyetlerinden ve Libya’daki tutumundan uzaklaştırma çabaları olduğunu görebiliyoruz. Ayrıca,
*Rusya’nın hem Suriye’de deniz ve hava üsleri edinmiş olmasını hoş karşılamamaktadır.
*Rusya, kuzeyden İngiliz Hava Kuvvetlerinin müdahalesini dahi gerektirecek kadar Avrupa kıtası hava sahasında zaman zaman ihlâller yapmaktadır. Ayrıca Libya’ya da yerleşmiş olan Rusya’nın AB’yi güneyden kuşattığı ve tehlikeyi Avrupa’nın burnunun dibine taşıdığı algısına kapılmıştır.
Bu nedenle hem Türkiye hem de Rusya’ya gözdağı vermek ve de Akdeniz’de denge unsuru olduğunu hissettirmek amacıyla nükleer özellikleri olan uçak gemisini Kıbrıs’ın batısına göndermiştir.
Sonuç
Macron, Avrupa’nın kuşatıldığı yönündeki endişelerinde, NATO’nun bir toparlanma sürecine girmesi isteğinde haklıdır. Burada yanlış olan Türkiye’yi tehdit olarak görmesidir. Sonuçta Türkiye bir NATO ülkesi ve Fransa’nın dostudur. Yüksek perdeden lâf etmeye, Türkiye hakkında ittifak içinde alınacak kararlara karşı çıkmaya, Türkiye’yi dışlamaya, Yunanistan gibi müttefik bir ülkeyi Türkiye aleyhine kışkırtmaya gerek yoktur.
