Cezayir’in yanında duran ülkeler
Fransa
Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Cezayir’in bağımsızlık savaşında Fransa adına savaşan Müslüman Harkilerden geçtiğimiz yıl Fransa adına özür dilemiş ve ülkesinin sorumluluğunu yerine getiremediğine inandığını belirtmişti.
1954-1962 yılları arasında süren ve Cezayir’in bağımsızlığı ile sonuçlanan savaşta Fransa adına Cezayir halkına karşı savaşan Harkiler için anma resepsiyonu düzenleyen Macron, "Savaşanlara minnetimizi ifade etmek istiyorum. Sizi unutmayacağız. Affınızı diliyorum, sizi unutmayacağız" diye konuşmuştu. Macron "Harkilerin hatırasını bedeninizde taşıyorsunuz. Harkilerin onuru ulusal hafızaya kazınmalıdır" ifadesini kullanmıştı.
Bu yaklaşım ve Cezayir’e bir miktar yardım her şeyi unutturacaktır. Ne yazık ki, çağımızda kendi menfaatlerini ülke çıkarlarından üstün tutan yöneticiler sayesinde…
İspanyollar, İspanyol Sahrası’nı 1975 yılında terk edince toprakların sahibi olduğunu iddia eden Polisario Cephesi ortaya çıkmış ve Cephe, Fas ve Moritanya’ya savaş ilan ederek çatışmaları başlatmıştır. Fas kendisine yönelik saldırılara şiddetle karşılık vermiştir.
27 Şubat 1976 günü Batı Sahra bölgesinde Sahra Demokratik Arap Cumhuriyeti’nin kurulduğu açıklanmıştır. Polisario Cephesi’nin saldırıları artınca Fransa Moritanya’yı, Cezayir ise Polisario Cephesi’ni desteklemeye başlamıştır. 1991 yılında yapılan ateşkes ile çatışmaların şiddeti azalmıştır.
2020 yılında Polisario Cephesi ve Fas arasında yaşanan sınır anlaşmazlıkları nedeniyle çatışmalar yaşanmıştır. Bahreyn, Orta Afrika Cumhuriyeti, Komorlar, Kongo Demokratik Cumhuriyeti, Cibuti, Gabon, Gambiya, Ürdün, Kuveyt, Liberya, Umman ve Senegal, Fas'ı desteklediklerini açıklamıştır. Güney Afrika Cumhuriyeti, Cezayir, Venezüella, Nikaragua, Meksika, İspanya, İrlanda ve Küba da Polisario Cephesi’ni desteklemektedirler.
İspanya
Afrika’nın kuzey kıyısındaki iki İspanyol kentinde binlerce göçmenin yığılması üzerine bölgeye asker sevk etmiştir. İspanya, Fas’a karşı ilgi duymakla birlikte göçmen ve kaçaklar konusunda Fas’a karşı tavır da alabilmektedir.
Türkiye, Batı Sahra Arap Cumhuriyeti’ni devlet olarak kabul etmemiş ve Fas lehine tavır da almamıştır. Sorunun uluslararası arenada görüşülmesinden yana tavır almıştır. Sorun çözülmeyi beklemektedir. Özellikle Cezayir’in Tindouf bölgesindeki mülteci kamplarında yaşayan 90.000 insan mağdur vaziyettedir. İhtiyaçları BM öncülüğündeki birkaç yabancı sivil toplum kuruluşu tarafından karşılanmaktadır.
Uçak seferlerinin iptal edilmesi ve Türkiye’yi de kapsayacağının ortaya çıkması elbette ki ülkemiz için bir zarara yol açacaktır. Sorun, hiç de uygun olmayan bir zamanda ortaya çıkmış ve Akdeniz’deki olayları katmerleştirmiştir.