Geçtiğimiz hafta (30 Nisan tarihinde) Umman Denizi’nde seyretmekte olan bir Türk kargo gemisine maskeli İran askerleri baskın yapmıştır. O anların İran devlet televizyonunca yayınlanan videosunda, helikopterden sarkıttıkları iplerle Advantage Sweet adlı geminin güvertesine İranlı askerlerin indiği görülüyordu. Marshall Adaları bandıralı geminin Kuveyt’ten ABD’ye petrol taşıdığı ve geminin kaptanının imdat çağrısı yaptığı belirtilmiştir.
İran’ın kaza olduğu iddiası
Tahran, tankerin 26 Nisan Çarşamba günü geç saatlerde Basra Körfezi’nden geçtiği sırada bir İran gemisiyle çarpıştığını, operasyonun bu nedenle düzenlendiğini öne sürmüş, İran devlet ajansı IRNA, kazaya karışan İran gemisinin bazı mürettebatının denizde kaybolduğunu, diğerlerinin de yaralandığını aktarmıştır.
Ancak haberde, bu iddiayı destekleyecek bir kanıt ya da geminin ismi gibi ayrıntılara yer verilmemiştir. Geminin Türk sahipli İsviçre merkezli işletmecisi Advantage Tankers, deniz aracının “İran donanması tarafından bir limana götürüldüğünü, tamamı Hintli olan 24 mürettebata yönelik bir tehdit bulunmadığını düşündüklerini aktarmıştır.
Tankerin yükü
Tanker, California merkezli Chevron şirketine teslim edilmek üzere Kuveyt ham petrolünü ABD’nin Houston şehrine taşıyacak olan tankerin, 7 Haziran’da buraya ulaşması planlanmıştır. Bölgede görev yapan ABD’nin 5’nci filosunun yetkilisi, bunun son iki yılda Tahran tarafından el konulan beşinci ticari gemi olduğunu söylemiştir.
Sözcünün açıklamasında, “İran’ın gemilere yönelik tacizi denizcilik ve küresel ekonomi için tehdit oluşturduğu” ifadesine yer verilmiştir. Son olarak geçen mayıs ayında İran iki Yunan tankerine el koymuş, deniz araçları ancak kasım ayında serbest bırakılmıştı.
Tankerin künyesi:
- Taşıdığı yük: Kuveyt petrolü
- Rotası: ABD, Houston
- Üretici: Güney Koreli Samsung
- Sahibi: Çinli SPDBFL Leasing şirketi
- İşletmeci: İsviçre merkezli Türk firması
- Bandırası: Marshall Adaları
- Mürettebat: Hintli
- El koyan: İran
- Operasyon yeri: Umman Körfezi
İran Devrim Muhafızları, tankere helikopterle indirme yapıldığını ve tankerin yeniden İran karasularına çekildiğini ifade etmiştir. Açıklamaya göre ABD Donanması askerlerinin kurtarma operasyonunu engelleme ve tankerin kontrolünü yeniden ele geçirme girişiminin de engellendiği belirtilmiştir. Petrol tankerinin Bender Abbas limanına çekildiği belirtilmiştir.
İran geçen yıl 29 Temmuz tarihinde İsrail bağlantılı bir petrol tankerine yönelik SİHA saldırısından da sorumlu tutuluyor. Saldırıda bir eski İngiliz askeri ile bir Romanya vatandaşı hayatını kaybetmişti. İran saldırının arkasında olduğu iddialarını reddetmişti.
Yorumlama
Daha önceki bazı tarihlerde de Farklı bölgelerde Türk gemilerine saldırı, asker indirme, sabotaj ve yabancı donanma gemileri tarafından ateş edilmiş, bazıları ölüme sebep olmuş, bazılarında da büyük tahribat meydana gelmiştir.
Bu olayların sonuca ulaştırılıp ulaştırılmadığı basına yansımamıştır. Bunların ivedilikle tahkiki, takibi ve sonuçlandırılması sağlanmalı ve kamu oyu bilgilendirilmelidir.