32.114 km2 yüzölçümü olup Akdeniz’de 580 km lik sahili vardır. Toplam nüfus 7.512.982 kişidir. 31 Aralık 1979 tarihinde İspanyadan özerklik kazanan bölgede bağımsızlık yanlısı pek çok Katalan yaşamaktadır. Bölgede üç resmi dil kullanılmaktadır. (İspanyolca, Katalonca, Aranca) İspanya’nın 17 özerk yönetiminden biridir.
Yerel hükümet, İspanya’dan ayrılmayı öngören 18 aylık sürecin başlamasını 63’e karşı 72 oyla onayladı. Barcelona merkezli hükümet tarafından onaylanan yol haritasında Katalonya’nın 2017’de bağımsızlığı yer alıyor. Son yapılan referandum sonucunda Avrupa'nın en özerk bölgesi unvanını almıştır. İspanya devletinden farklı olmak üzere Katalonya’nın kendi başkanı, bayrağı ve milli marşı vardır.
Tarihsel gelişim ve
Kraliyete geçiş
12’nci yüzyılın yazılı kaynaklarında Katalonya ve Katalanlardan söz edilir ve bu dönem Katalonya-Aragon Kraliyeti’ne geçiş dönemidir. Katalan-Aragon Kraliyeti mutlak bir monarşi değil, kralın iktidarı parlamenter nitelikteki farklı kurumlarca sınırlandırılmıştır. İlk Katalan Parlamentosu 1359 yılında kurulur. Kendi anayasasına sahip olsa da, Kastilya’dan bağımsız da değildir.
14’üncü ve 15’inci yüzyıllarda Akdeniz’de hâkim olan Katalonya-Aragon Kraliyeti güçlü bir ticarete sahiptir. Hatta uluslararası ticaretin hukukunu Katalan yasalar belirlemektedir. Siyasi ve ekonomik büyümeye paralel bütün sosyal yaşam ve özellikle de Katalan kültürü, edebiyatı ve sanatı olağanüstü bir yükselme yaşar. 16’ncı yüzyıldan beri İspanya’nın bir parçasıdır.
İlk bölünme
17’nci yüzyılda Kastilya Kralı IV. Philipp, Kuzey Katalonya’yı Fransız Kralı’na verince halkın tepkisine maruz kalmıştır. Dolayısıyla 1659 yılında Katalonya ikiye bölünmüştür. Bu ilk bölünmedir
Barcelona’nın düşüşü
Avrupa’nın en çetin çatışmalarından olan “1618-1648 Din Savaşları veya Otuz Yıl Savaşları” sırasında Portekiz İspanya’dan bağımsızlığını ilan etti. Bu savaşın sonunda Katalonya da parçalandı. Fransa ve İspanya arasında 1659’da imzalanan Pirineus Antlaşması ile Kuzey Katalonya Fransa tarafından ilhak edildi, Güney Katalonya ise İspanya Krallığı’nın bir parçası olarak kaldı.
Fransa’nın yeni ele geçirdiği bölgelerde Fransızca’yı dayatmasıyla, bu dönemde Kuzey Katalonya’da Katalan dili ve kültürüne saldırılar başlamış oldu. XIV. Louis, Katalanca’nın eğitim ile yönetim alanlarında ve dini kutlamalarda kullanılmasını yasakladı.
Veraset Savaşları
(1701-1714)
İspanya Kralı II. Carlos’un ölümünden sonra Avrupa kraliyetleri arasında İspanya topraklarını paylaşım savaşı başlamıştır. 1701-1714 arası dönemde İspanya’da Veraset Savaşları başlar. Katalanlar, özerkliklerini korumak için Kastilya-Fransa ittifakına karşı İngiltere, Kutsal Roma Germen İmparatorluğu, Hollanda, Portekiz, Branderburg ve Savua Dukalıkları ile anlaşarak ittifak içinde yer alırlar.
1713’te Barcelona işgal edilir. Katalanlar işgale karşı 14 ay boyunca direnseler de 11 Eylül 1714’te yenilirler. Fransa’nın yenildiği Veraset Savaşlarından sonra 1714’te Utrecht Anlaşması imzalanır. Anlaşmanın asıl konusu İspanyol dünyasının paylaşımıdır. İngiltere, Cebelitarık ve Minorka Adası’nı; Savua Dükalığı ise Sardunya Adası’nı alır. İspanya’nın Akdeniz’deki toprakları olan (Milan, Napoli ve Sicilya) ile İspanya Hollandası (Belçika) Avusturya Habsburglarına bırakılır.
Katalonya tümüyle Kastilya Krallığınca ilhak edilir. Özerklik kaldırılır. Katalanların kurumları fesh edilir, yasaları iptal edilir, dilleri yasaklanır. XIV. Louis’in torunu İspanya tahtına II. Philippe adıyla geçer. Katalan ulusuna ve diline yapılan saldırı, Phhilippe’nin hükümdarlığı boyunca sürer…
(Devam edecek)
