ECOWAS nedir.
Ecowas’ın açılımı Batı Afrika Devletleri Ekonomik Topluluğu’dur. Afrika kıtasının batısında yer alan 15 devlet tarafından, 28 Mayıs 1975 tarihinde Nijerya’nın Lagos şehrinde kurulmuştur. Daha sonra Yeşil Burun Adaları 1996’da üye olurken, Moritanya 2000 yılında üyelikten ayrılmıştır. Örgüt’ün hâlihazırda 15 üyesi bulunmaktadır. Örgüt, 6,1 milyon km2’lik bir coğrafi alanı, yaklaşık 300 milyonluk nüfusu kapsamaktadır.
Sekretaryası Abuja’da bulunan ECOWAS, AB dâhil olmak üzere diğer çok taraflı kuruluşlar ve Batılı ülkelerle işbirliğine önem atfetmektedir. 2000 yılında kurulan ECOWAS Parlamentosu’na Nijerya ev sahipliği yapmaktadır. ECOWAS Sekretaryasının Ocak 2007’de Başkan, Başkan Yardımcısı ve yedi Komiserden oluşan dokuz üyeli bir Komisyona dönüştürülmesiyle örgüt yapısal alanda ileri bir aşamaya geçmiştir. Komiserlerin sayısı en son 2013 Şubat ayındaki Zirvede alınan karar uyarınca 12’den 15’e çıkartılmıştır.
Benin, Burkina Faso, Fildişi Sahili, Gambiya, Gana, Gine, Gine Bissau, Liberya, Mali, Nijer, Nijerya, Senegal, Sierra Leone, Togo, Yeşil Burun Adaları (Cape Verde) üye ülkelerdir. Ülkemiz ise, Abuja Büyükelçiliğimiz kanalıyla Mayıs 2005’ten bu yana Örgüt’e gözlemci statüsünde akreditedir.
Nijer’in varlıkları
Dünyadaki tarım arazilerinin %60’ı, küresel petrol arazilerinin %9,6’sı, kobaltın %90’ı, manganezin %70’i, uranyum üretiminin %18’i, küresel altın arzının yarısı, elmas üretiminin %45’i Afrika’dadır. Nijer, uranyum açısından en zengin yedinci ülkesi ama yoksullukta yine yedinci ülke…
Küresel altın arzının %45’i Nijer’de bulunmaktadır.
Nijer’de 26 Temmuz’da bir darbe gerçekleştirilmiştir. Nijer’de halkın bir kısmı darbeye destek verirken bir kısmı da umursamaz davranmaktadır. Darbe destekçileri Fransız askerlerinin kaldığı kışla etrafında gösteri yapmakta ve Fransız askerlerinin ülkeden ayrılmasını istemektedir.
Ecowas’ın önceki müdahaleleri
Ecowas’ın, herhangi bir ülkeye müdahalede bulunabilmesi için üyelerin ortak karar alması ya da Afrika Birliği tarafından görevlendirilmesi gerekiyor. Bu arada Fildişi Sahili 850 asker gönderebileceğini beyan etmiştir.
Ecowas İhtiyat Kuvvetleri, kriz zamanlarında üye ülkelerin gönderdiği askerlerden oluşuyor. Ecowas’ın içinde 15 ülke var. Kotada en büyük askeri güce sahip ülke Nijerya’dır.
2017’de Gambiya’ya müdahale
*Seçimi kaybeden CB Yahya Jammeh görevi bırakmayı reddetti
*Seçimi kazanan Adama Barrow, Ecowas’ın müdahalede bulunmasını istedi
*Ecowas, Demokrasiyi Geri Getirme Operasyonunu başlattı.
*Senegal Banjuw’a asker gönderdi
*Jammeh üç gün içerisinde görevi bıraktı
Mali’ye müdahale
Fransa, terör olaylarını önlemek amacıyla Mali’ye girmişti, ama ne terör önlendi, ne ülke huzur buldu. Üstelik Mali’nin ekonomik kaynaklarına çökmeye başladı. Mali hükümeti şu kararları aldı:
*2012’de Mali’de bulunan Fransız askerleri çekildi
*Fransızca resmî dil olmaktan çıktı
*Fransız vatandaşlarına vize verme işlemi durduruldu
*Macron’a yeni sömürgeci ve patronluk taslayan tutumundan var geç çağrısı yapıldı.
Burkina Faso
*Fransa’ya vergi muafiyeti sağlayan anlaşmayı kaldırdı
*Ocak ayında askeri işbirliği anlaşmasını iptal etti
*Şubat ayında Fransız askerleri ülkeyi terk etti.
Nijer’de Rusya bayrakları, Türk ve Çin bayrakları açılıyor. Bu bayrakların açılması Fransa’ya tepki olarak değerlendirilebilir. Rusya’nın bölgede yer almak istemesi Fransız askerleriyle birlikte ABD askerlerinin de Nijer’de bulunuyor olması nedeniyle çok daha ciddi sorunlar yaratacaktır.
Nijer’de iç savaş çıkarsa yine Türkiye’ye bir akın başlayacağı da göz ardı edilmemelidir.