Kültür ekonomisi, kültürel miras, sanat, medya ve yaratıcı hizmetlerin tamamını kapsayan alandır. TÜİK ise, yıllık Kültür Ekonomisi ve Kültürel İstihdam İstatistikleri raporuyla, bu kolun ekonomisinin büyüklüğünü uluslararası standartlara uygun hesaplama yöntemleri ile ortaya koymayı hedefliyor. Türkiye’deki kültür harcamaları ise, 2022 yılında, 2021’e göre, 88,1 puan arttı. 2022 yılında kültür harcamalarının gayrisafi yurtiçi hasılaya oranı %1 oldu.
2022’de Merkezi Devletin Kültür Harcaması 108,6 Puan Arttı
2022’de kültür alanında en çok harcamayı merkezi devlet yaptı. 2022’de 62,7 milyon TL kültür harcaması yapan merkezi devletin toplam kültür harcamalarından aldığı pay %11 arttı. Mahalli idarelerin kültür harcamaları da geçen yıla göre %131,74 artarak yaklaşık 27 milyar lirayı buldu. Hane halklarının kültür harcamaları 2021’e göre %58 artmış olsa da 2022’de aldığı pay, geçen yıla göre 16 puan azaldı. Dernek ve vakıfların kültür harcamalarından aldığı pay ise, yüzde 1’i bile bulmuyor.
Kaynak: TÜİK
Hane halkı Bütçesinin %18,63’ünü Televizyon ve Ekipmanları Aldı
2022 yılında hane halklarının kültür harcamalarında en düşük payı, %0,4 ile gazete ve dergiler aldı. Geçen yıla göre 41,7 puan azalan gazete ve dergi harcamalarının 2021 payı ise %1,2 idi. Hane halkları harcamalarında aldığı pay en çok düşen harcama türü ise, 41,7 puan azalan kablolu ve özel TV yayınlarına ödenen ücretler oldu. Öte yandan diğer kültür hizmetlerinin hane halkı harcamasında aldığı pay, geçen yıla göre 181 puan artarak %23,54 oldu. Kitaplar ise, hane halkı kültür harcamaları bütçesinin %12,1’ini aldı. Ayrıca 2022 yılında, hane halkının sinema, tiyatro ve konser harcamalarının payı da 2021’e göre 337,33 puan arttı.
Kaynak: TÜİK
Kültür Sektöründe de Ağırlıklı Olarak Erkekler İstihdam Ediliyor
Kültür sektöründe çalışanların %52,4’ü erkek. Kadınların daha yoğun olarak çalıştığı tek iş kolu ise, kültürel eğitim. Hem kadın hem de erkekler, yoğun olarak ya kültürel alanda faaliyet göstermeyen firmalarda kültürel alanda çalışıyor, ya da kültürel faaliyet gösteren firmalarda kültürel olmayan iş tanımlarını yapıyor. Yaratıcı sanatlar, gösteri sanatları ve eğlence faaliyetlerinde çalışan erkek sayısı, kadın sayısının 3 katı.
Kaynak: TÜİK
NOT: Yukarıdaki yazı veri kaynağından alınmıştır.
ZAFER ÖZCİVAN
Ekonomist-Yazar
zozcivan@hotmail.com