-I-
Son günlerde özellikle taciz olaylarının sayısında büyük artış olduğu görülüyor. Nedenlerini
burada tartışmanın çok yüzeysel olacağını ve bilimsel bir nitelik taşımayacağını
düşünüyorum. Uzmanlar konunun toplumsal ve psikolojik boyutlarını geniş çaplı araştırmayla
ele alıyor ve kanun koyucuya esas olacak verileri sunuyorlardır herhalde.
En gelişmiş toplumlarda bile taciz ve tecavüz olaylarına rastlanmaktadır. Ülkemizde ise bu
kadarla kalmamakta, belki aile anlayışı, belki töreler gereği ve belki de erkeklik gururu gibi
nedenlerle iş cinayete varabilmektedir. Bu konu, Türkiye’nin gündemine oturmuş, AB
kriterleri arasında dile getirilir olmuştur. Kısa zamanda çözülebileceği gibi bir ihtimal de
görünmemektedir.
Tarihte “Oğlan Şeyh” olarak da anılan Şey İsmail Mâşukî (1508-1529) Kanuni zamanında
yaşamış ve 12 müridiyle birlikte Şeyhülislâm Kemal Paşazade’nin fetvasıyla 21 yaşında
ölüme sevk edilmiştir. 1 Tarihimizde ilginç olaylar vardır.
Osmanlı döneminden ilginç örnekler
İstanbul’un Balat Balıkpazarı, Hasköy, Galata, Ortaköy ve Kuzguncuk semtlerinde oturan ve
tefecilik yaparak geçimlerin sürdüren Yahudiler, evlerinde bulunmadıkları zamanlarda kadın,
kız ve erkek çocuklarına namusa mugayir tecavüz edildiğini şikâyet etmişler. 2
Tırnova’nın Virbonka karyesinden Elene adlı kadına tecavüze yeltenip elini kesen Niko’ya iki
yıl pranga cezası verilmesi ve iki bin beş yüz dirhem gümüşü diyet olarak ödemesi konusunda
Meclis-i Vâlâ’dan bir mazbata çıkarılmış. 3
Söke’nin Gümülner köyünden Koca Süleyman’ın kızının ırzına tecavüz eden azadlı köle
Ali’nin ve kadınlara tasallut eden köle Mustafa’nın cezalandırılmasına dair de bir mazbata
yazılmış. 4
Çorum kazasından Osman Kethüda’nın kerimesi Sultan ile birkaç kadını tarladan gelirken
kaçırarak Sultan’a tecavüz eden Ali’ye beş yıl kürek cezası, yardımcılarına ise muhtelif
cezalar verilmiş. 5
Niş’te bulunan Hassa Hıyatiye İkinci Taburu'ndan iki nefere, Matefçe köyünden Hristiyan bir
kadına tecavüze yeltenenlere, Berkofça kasabası muteberanından (itibarlı kişi) Çorbacı
Lazar’ın bakire kızına tecavüz eden iki çavuşa değnek ve pranga cezaları verilmiş. 6
Saruhan’da kain Sart kazasında meskun Çepni aşiretinden hırsızlık yapan, dağlara kadın
kaçıran ve küçük erkek çocuğa tecavüz eden şahısların küreğe veya hapse konulmaları
emredilmiş. 7
Belvine kasabasında Beno isimli kadına tecavüze yeltenen ancak onun kaçmasıyla beşikteki
kız çocuğuna tecavüz ettiği söylenen Mustafa hakkında yapılacak tahkikata göre muhakeme
yapılması istenmiş. 8
Tırnova kazasının Malkoçlu karyesinde (köy) Ümmühan adlı kadını kaçırarak altınlarını alıp
kendisine tecavüz eden Mustafa, Mehmed ve diğer üç kişinin üçer seneliğine küreğe
konulmalarıyla ilgili hüküm verilmiş. (1. Tuna) 9
Turgutlu Kaymakamı Hüsnü Efendi’nin, ihbar edildiği gibi, Hatice adlı bir kadına tecavüz
edip etmediğinin tahkiki istenmiş. 10
Bakırköy’de ikâmet eden Almanya Sefareti Türkçe Kâtibi Faik’in kendisine taarruz ve
tecavüzde bulunduğunu iddia ettiği Ermeni Cemaatinden Karyana adlı kadın, koruma altına
alınmasını istemiş, tahkikat yapılarak gereğinin yapılması emredilmiş. 11
Padişahın doğum gününde cezalarının üçte ikisini tamamlayan ve politika, su-i kast ve ırza
tecavüzden mahkûm olmayan Dersaadet ve taşra hapishanelerindeki bütün erkek ve kadın
mahkûmlar affedilmiş. 12 (Günümüzde de af kanunları, iyi hal vb. görülmektedir.)
Gülhane hastanesinde bir efradın tecavüzüne uğramış olan Almanyalı aşıcı kadına verilmesi
tensip edilen tazminat ve faillerin cezalandırılmasına hükmolunmuş. 13
Evli bir kadına tecavüz eden bekçi yamağı İsmail’in memleketi Malatya’ya sürgün edilmesi
kararı verilerek cezasını orada çekmesi emredilmiş. 14
Bir kadın hastaya tecavüz eden İnebolu hastanesi Tabip ve Müdürü Selâhaddin Efendi’ye
işten el çektirilmiş. 15
Dinar kazasında çadırda oturan Saçıkaralı aşiretinden birtakım eşkıya, silahla Denizli’nin
Kocabaş köyü civarında Koca Mehmed’in çadırını basarak kadınlarına tecavüz, mallarını gasp
etmiş. Askerlerle Dinar’ın Kümbet köyündeki dağda kıstırılan ve altı saat süren çatışma
sonucu eşkıya yakalanmış. 16
1 Akşin, Sina, “Türkiye Tarihi-2 Osmanlı Devleti 1300-1600” , İstanbul 1989, s:167
2 Tarih :29/Z /1147 (Hicrî) Dosya No :28 Gömlek No :1647 Fon Kodu :C..ADL.
3 Tarih :14/R /1264 (Hicrî) Dosya No :8 Gömlek No :9 Fon Kodu :A.}MKT.MVL.
4 Tarih :22/S /1266 (Hicrî) Dosya No :23 Gömlek No :17 Fon Kodu :A.}MKT.MVL.
5 Tarih :11/B /1276 (Hicrî) Dosya No :113 Gömlek No :92 Fon Kodu :A.}MKT.MVL.
6 Tarih :23/Za/1276 (Hicrî) Dosya No :338 Gömlek No :55 Fon Kodu :HR.MKT.
7 Tarih :09/R /1277 (Hicrî) Dosya No :121 Gömlek No :67 Fon Kodu :A.}MKT.MVL.
8 Tarih :24/Z /1278 (Hicrî) Dosya No :573 Gömlek No :86 Fon Kodu :A.}MKT.UM..
9 Tarih :18/Ca/1282 (Hicrî) Dosya No :1075 Gömlek No :11 Fon Kodu :MVL
10 Tarih :06/L /1305 (Hicrî) Dosya No :1512 Gömlek No :65 Fon Kodu :DH.MKT.
11 Tarih :16/Ra/1319 (Hicrî) Dosya No :2505 Gömlek No :101 Fon Kodu :DH.MKT.
12 Tarih :10/Ra/1320 (Hicrî) Dosya No :231 Gömlek No :53 Fon Kodu :Y..MTV.
13 Tarih :07/B /1321 (Hicrî) Dosya No :458 Gömlek No :76 Fon Kodu :Y..A...HUS.
14 Tarih :27/Ma/1323 Dosya No :475 Gömlek No :21 Fon Kodu :ZB.
15 Tarih :23/Ş /1329 (Hicrî) Dosya No :21 Gömlek No :89 Fon Kodu :DH.MTV.
16 Tarih :01/R /1330 (Hicrî) Dosya No :13 Gömlek No :46 Fon Kodu :DH.H...
