Amerikan merkez bankası FED faiz kararını 18-19 martta yapılacak toplantıdan sonra çarşamba günü her zaman olduğu gibi Türkiye saati ile 22.00 da açıklayacak. Dolayısıyla küresel piyasalar FED in faiz kararını merakla beklemeye başladılar. Verilecek karar tabii ki tüm dünya ülkeleri ekonomilerini olumlu ya da olumsuz şekilde etkileyecek. Ayrıca para piyasalarının gidişatı için de FED kararlarının önemli olduğu aşikardır. Ayrıca FED başkanı Sn. Jerome Powell’in açıklamaları da yatırımcılar ve iş dünyası için son derece önemlidir.
Önümüzdeki çarşamba günü yapılacak toplantıda FED in faiz kararını enflasyon verilerine göre değerlendireceği genel olarak hakimdir. Çünkü faiz kararının verilmesinde ülkedeki gidişat baz alınacak ve birtakım değerler dikkate alınarak karar verilecek.
Bildiğiniz üzere geçtiğimiz ocak ayında faizleri sabit tutan FED bu ay için de enflasyon verilerine göre sabit bırakabilir. Çünkü ABD de tüketici fiyat endeksi şubat ayında aylık 0,2, yıllık ise 2,8 olarak gerçekleşti. Yani enflasyon 2,8 gibi tabii ki bize göre çok düşük olduğu halde verilecek faiz kararı için bilimsel veriler kullanılacak ve bunlardan en önemlisi de enflasyon oranı olacaktır. Çünkü enflasyonun yükselmesini engellemek temel prensip olduğu için FED faizleri sabit bırakabilir.
Geçen hafta küresel çelik piyasalarında TRUMP ‘IN etkisiyle karmakarışık olduktan sonra gözler doğal olarak faiz kararına çevrilmiş bulunmaktadır. Dolayısıyla FED in faiz indirimine ancak haziran ayında gidebileceği ihtimali yüksektir.
FED in bundan önce 28/29 Ocak tarihinde yapılan toplantıda yapılan açıklamada politika faizi %4.25-4,50 aralığında sabit tutulmuş ve yapılan açıklamada enflasyonun daha fazla ilerleme kaydedilmesinin beklendiği ifade edilmişti.
Ekonomik faaliyet ve istihdama ilişkin temel projeksiyonlar etrafındaki risklerin kabaca dengeli olduğunun değerlendirildiği aktarılan tutanaklarda, enflasyona ilişkin risklerin yukarı yönlü olduğu kaydedildi.
Yukarıda özetle bahsetmeye çalıştığım FED faiz oranının küresel ekonomiye etkilerine değinecek olursak;
*Verilecek karar ABD ekonomisinin en önemli kararı olacaktır. Çünkü ABD ekonomisinin büyüme, enflasyon, istihdam gibi göstergelere göre belirlenmektedir. Ve bizim TCMB’nin son aldığı karar gibi her yıl 8 defa faiz kararı verilmektedir.
ABD Merkez Bankası olarak da bilinen FED, Federal Rezerve System’in kısaltmasıdır ve ABD ekonomisinin istikrarını sağlamak için para politikalarını belirler. Para politikalarını belirlerken FED’in en önemli araçlarından biri olan Fed Faiz kararı oranı ise, bankaların birbirlerine borç verirken uyguladıkları gecelik faiz oranıdır. Bu oranı belirlemek için Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) adlı organ, yıl içinde sekiz kez toplanarak ekonomik verileri değerlendirir. FOMC toplantılarının sonuçları piyasalar tarafından merakla beklenir.
*FED in faiz kararı ABD ekonomisinin ekonomik göstergelerinin belirlenmesi temeline dayanır. Dolayısıyla FED kararları sadece ABD ekonomisini değil tüm küresel ekonomileri ve en önemlisi bizim ekonomimizi de etkiler.
FED, ekonomik büyüme, enflasyon ve istihdam gibi makroekonomik hedeflere ulaşmak için faiz oranlarını artırır veya azaltır.
Türkiye’nin ekonomik istikrarını ve kalkınmasını sağlamak için uygun para politikası belirlemesinde önemli bir rol oynar. FED faiz kararı Türkiye ekonomisini nasıl etkiler? sorusunun cevabı için öncelikle FED’in faiz artırması durumunda neler olacağını anlamak gerekir.
FED Faiz Artırırsa Ne Olur?
*Öncelikle dünyanın her yerinde geçerli olan ve paranın babası diye adı geçen doların diğer para birimleri karşısında değer kazanmasına sebep olur. Yani ülkemiz açısından baktığımızda FED in faiz arttırımı yerli ve milli paramızın küresel piyasalarda değer kaybetmesine sebep olur.
*FED in faiz kararının yükselme ihtimali olması öncelikle dolar kuru ve petrol fiyatları için önemlidir. Öncelikle bizim için petrolü yurt dışında tedarik etme zorunluluğumuzdan dolayı dolar yükselince petrol fiyatları yükselecek ve bu da doğal olarak tüm sanayi ürünlerine yansıyacaktır veya enflasyonun yükselmesine sebep olabilir.
*FED’in faiz artışı yapacağı beklentisi, gelişmekte olan piyasalarda varlıkların değer kaybetmesine yol açabilir. Çünkü faiz artırımındaki amaç, az önce de bahsettiğimiz gibi Amerikan Dolarının diğer ülke paraları karşısında değer kazanmasıdır.
FED faiz kararının etkilediği başlıca yatırım araçları şunlardır:
Dolar: FED faiz oranını artırırsa, doların değeri de artar. Çünkü yüksek faiz oranı, dolar cinsinden yatırım yapmayı cazip hale getirir. Dolar talebi arttıkça doların değeri de yükselir. Tam tersi durumda ise doların değeri düşer.
Altın: Altın, genellikle dolar ile ters orantılı hareket eden bir yatırım aracıdır. FED faiz oranını artırırsa, altının değeri düşer. Çünkü yüksek faiz oranı, altına olan talebi azaltır, altın talebi azaldıkça da altının değeri de düşer. Bununla beraber, Avrupa Merkez Bankası (ECB) başta olmak üzere diğer büyük merkez bankalarının aldıkları faiz kararları ve aradaki faiz farkları da doların değeri üzerinde etkili olabilmektedir.
Borsa: Borsa, genellikle FED’in faiz kararına hassas şekilde tepki veren bir yatırım aracıdır. Çünkü borsa, şirketlerin performansını ve beklentilerini yansıtır. Yüksek faiz oranı, şirketlerin borçlanma maliyetini artırır ve karlılıklarını azaltabilir.
Kripto Para: Kripto para, son yıllarda popülerliği artan ve merkezi bir otoriteye bağlı olmadan işlem gören dijital bir yatırım aracıdır. Kripto para, FED faiz kararından dolaylı olarak etkilenir. FED faiz oranını artırırsa, kripto paranın değeri de düşer. Çünkü yüksek faiz oranı, kripto paraya olan talebi azaltır.
Kaynak: Big para