Avustralya istihbarat şefinin çarşamba günü yaptığı açıklamaya göre, teşkilat ayrıca bir insan hakları savunucusunun, yaralanma ya da ölümle karşı karşıya kalabileceği yurtdışı seyahatini engellemiştir.
Avustralya Güvenlik İstihbarat Teşkilatı (ASIO) Genel Direktörü Mike Burgess yaptığı açıklamada, Avustralya'nın casusluk teşkilatının ülkede yaşayan bireylere fiziksel olarak zarar vermeye yönelik üç ayrı yabancı planı ortaya çıkardığını açıklamıştır. Ulusal güvenlik tehditlerini özetlediği yıllık konuşmasında Burges, bu kişilerin hangi ülkeden olduklarını paylaşmamış, ancak ismi açıklanmayan bir ülkenin, kendisini eleştirenleri susturmaya yönelik daha geniş çaplı bir küresel çabanın parçası olarak Avustralya'da bir ya da daha fazla kişiye zarar vermeyi ya da suikast düzenlemeyi planladığını belirtmiştir.
Burgess ayrıca ASIO'nun bir insan hakları savunucusunun zarar görebileceği ya da öldürülebileceği üçüncü bir ülkeye seyahat etmesini önlemek için başka bir vakaya da müdahale ettiğini söylemiştir.
Siber saldırılar da bir tehdit
Avustralya İstihbarat Teşkilatı ayrıca;
**ABD'deki kritik altyapı ağlarına sızmaya çalışan yabancı bir hükümetle bağlantılı bir siber birimini,
**Aynı grup, Avustralya'da da benzer saldırılarda bulunmuş ve gelecekteki olası siber saldırılar için sistemleri haritalandırdığını,
**Bilgisayar korsanlarını tahliye etmek istediğini,
**Yabancı istihbarat servislerinin ise, Avustralya'nın ABD ve İngiltere ile olan AUKUS güvenlik ortaklığını, nükleer enerjiyle çalışan denizaltı filosunu geliştirme çabalarını giderek daha fazla hedef aldığını,
**Yabancı istihbarat örgütlerinin himayesinde çalışan siber saldırı gruplarının, Avustralya'nın elde ettiği kabiliyetleri nasıl kullanacağı konusunda bilgi toplamaya ve müttefiklere karşı güvenlerini sarsmaya çalıştıklarını tespit etmiştir.
Olayın gelişimi
Aralık 2021’de Fransa ile Avustralya arasında denizaltı yapımı ve satışıyla ilgili krizi çıkmış, Canberra yönetiminin konu hakkında Paris ile görüşme girişiminde bulunduğuna dair gizli mesajlar basına sızdırılmıştı.
Reuters'ın Avustralya basınına dayandırdığı haberinde milyarlarca dolarlık anlaşmanın iptalinden birkaç gün önce Avustralya Başbakanı Scott Morrison'un Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile bağlantıya girmeye çalıştığı ortaya çıktı. Avustralya, Eylül 2021’de Fransa ile anlaşmasını iptal ederek ABD ve İngiltere ile en az 12 nükleer enerji ile çalışan denizaltı yapımı konusunda anlaşmıştı.
İptal kararı Paris yönetiminin büyük tepkisini çekmiş, Macron, Morrison'ın Avustralya'nın niyetleri hakkında kendisine "yalan söylediğini" iddia etmiş, Avustralya Başbakanı ise bu iddiayı yalanlamıştı.
Ateş olmayan yerden duman çıkmaz derler. Avustralya istihbarat örgütü o ülkeyi açıklamak istememiş. Kim olduğu anlaşılmıyor.
ABD-Ukrayna Uzlaşması
ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, Ukrayna’ya yapılan askeri yardımlar karşılığında Kiev’in nadir toprak elementleri teminatı vermesi üzerine bir anlaşma yapmaya çalışıyordu. Riyad’da yapılan toplantılar sonrasında bir anlaşma olduğu ortaya çıktı.
Anlaşma neleri içeriyor?
Basına yansıyan haberlere göre, Washington başlangıçta doğal kaynaklardan potansiyel olarak 500 milyar dolar gelir hakkı talep etmişti, ancak bu talepten vazgeçti. Ancak ABD, Ukrayna'ya net güvenlik garantileri vermedi.
Trump, Zelenskiy'nin Cuma günü Washington'da "büyük bir anlaşma imzalayacağını" söyledi. Başbakan Şmihal, ön anlaşmanın Ukrayna'nın yeniden inşası için bir "yatırım fonu" kurulmasını öngördüğünü belirtti. Fonun, Kiev ve Washington tarafından "eşit bir şekilde" yönetileceğini eklemiştir.
Buna göre Ukrayna kamuya ait maden, petrol ve gaz kaynaklarından edilen gelirin yarısını bu fona aktaracak ve fon Ukrayna'daki projelere yatırım yapacak. BBC'ye konuşan Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy bu fonu doğrularken "para hakkında konuşmak için henüz çok erken" demiştir.
Ukrayna madenleri
Ukrayna, lityum ve titanyum gibi kritik elementlerin yanı sıra, milyarlarca dolar değerinde kömür, doğalgaz, petrol ve uranyum yataklarına sahip olduğu, bunların dünyadaki "kritik hammaddelerin" %5'ine denk geldiği sanılmaktadır.
Elektrikli araçların pillerinin yapımında kullanılan grafit, kritik maddelerden sadece biridir. Ukrayna Coğrafya Dairesi,
**Ülkedeki 19 milyon tonluk kanıtlanmış rezervin Ukrayna'yı dünyada bu alandaki ilk beşe soktuğunu,
**Modern dünyanın önemli ürünlerinden olan rüzgâr türbinleri, güneş panelleri, elektronik cihazlar ve silahların üretiminde kullanılan nadir toprak metallerinden de Ukrayna'da bolca bulunduğunu,
**Bunların bir kısmının Ukrayna'nın Rusya işgali altındaki bölgelerinde kaldığını tutarının 350 milyar dolar civarında olduğunu belirtmiştir.
Çatışmalar nedeniyle Ukrayna topraklarının dörtte birine mayın döşenmiş olması nedeniyle madenlerin çıkarılmasında büyük engel teşkil edeceği kaçınılmazdır. ABD gibi imkânları çok geniş olan bir ülke için bu engelleri kısa zamanda kaldırmak zor değildir. ABD için esas olan Rusya’yı Çin’den koparmaktır.
