Hepimizin hayali, anlaşma yaptığımız müteahhidin evimizi zamanında ve eksiksiz teslim etmesidir.
Ancak ne yazık ki bazen inşaatlar yarım kalabiliyor, müteahhit işi bırakıp gidebiliyor veya iskan ruhsatını almadan çekilebiliyor.
Peki, bu durumda ev sahibi olarak elimiz kolumuz bağlı mı kalıyor?
Hayır.
Hukukumuz, bu gibi durumlarda mağduriyetin giderilmesi için “Nama İfa” adında önemli bir mekanizma sunuyor.
Nama İfa Nedir, Ne İşe Yarar?
Nama ifa, basitçe, "Yüklenicinin (müteahhidin) yapması gereken işi, onun hesabına ve masrafları ona ait olmak üzere, iş sahibinin (arsa sahibinin) bir başkasına yaptırma yetkisi" demektir.
Bu, bir ceza değil, sözleşmenin onarım gücüdür.
Yarım kalmış veya eksik yapılmış işin, bir başka ustaya veya firmaya tamamlatılabilmesini sağlar.
Temel amaç, sözleşmede kararlaştırılan evin, sözleşmeye uygun şekilde tamamlanarak nihayet size teslim edilmesidir.
Mahkeme Kararıyla Tamamlama
Nama ifa yetkisini kullanmak için ev sahibinin mahkemeye başvurması ve izin alması gerekir.
Mahkeme;
Bir bilirkişi, binada hangi işlerin ne kadar eksik veya hatalı olduğunu tek tek saptar.
Bu eksiklikleri tamamlama maliyeti, güncel piyasa fiyatları üzerinden hesaplanır.
Mahkeme, ev sahibine bu bedel karşılığında işi tamamlama izni ve yetkisi verir.
En kritik nokta ise finansman kısmıdır.
Eğer müteahhit bu parayı ödemezse, mahkeme eksik kalan işin masraflarının, müteahhide ait bağımsız bölümlerin (dairelerin) satılarak karşılanmasına dahi izin verebilir.
Bu yetki, sadece eksik inşaatın bitirilmesi için değil, iskân ruhsatı (yapı kullanma izni) alınması için gereken masrafların karşılanmasında da kullanılabilir.
Bu hak sınırsız değildir.
Eğer inşaat çok küçük bir oranda (örneğin %10) yapılmışsa veya binanın hatası tamir edilemeyecek kadar büyükse (tamamen yıkılıp yeniden yapılması gerekiyorsa) nama ifa istenemez.
Bu durumda sözleşmeyi tamamen feshedip zararınızı talep etmeniz gerekir.
Sonuç olarak, inşaat projelerinde beklenmedik sorunlar ortaya çıktığında, hukukumuz ev sahiplerini koruyan ve yarım kalan hayalleri tamamlama imkânı sunan bu etkin mekanizmayı devreye sokmaktadır.
Önemli olan, sorunu vakit kaybetmeden hukuki zemine taşımaktır.
