Bazen tokat gibi bir cümle çarpar yüzünüze: “Torpil, hırsızlıktır; sadece kravatlı olanı.”
Kimsenin cebine başka bir el girmiyor diye masum sanılıyor. Kasa açılmıyor, kapı kırılmıyor diye suç sayılmıyor. Oysa torpil tam olarak: Başkasına ait olan hakkı, sessizce, usulca, “tanıdık” bir el yardımıyla alıp götürmektir. Bu bir hırsızlık değil de nedir?
Bir sınav kazanırsınız, ama atanamazsınız. Bir mülakata girersiniz, ama daha sorular sorulmadan kaybetmişsinizdir. Çünkü bir yerlerde soyadı, telefon rehberi, WhatsApp grubu sizden daha niteliklidir. Emek, alın teri, gece uykusuzlukları… Hepsi kapının önünde bekletilir. İçeri kravatlı bir torpil girer.
Sokaktaki hırsız yakalanınca kelepçe takılır. Torpilci yakalanınca makam odasına geçer. Aradaki fark budur çoğu zaman. Biri karanlıkta çalar, diğeri spot ışıklar altında. Biri yüzünü gizler, diğeri kartvizit uzatır. Ama çalınan aynıdır: Hak.
Bu ülkede torpil öyle normalleşti ki, ahlaksızlık değil de “hayatın gerçeği” gibi anlatılıyor. “Ben yapmazsam başkası yapar” cümlesi, toplumsal çürümenin resmi sloganı haline geldi. Hırsızlık bile kolektif bir savunmaya kavuştu. Ne rahat.
Torpil, yalnızca mağdur ettiği kişiyi değil, bütün sistemi zehirler. Liyakatsizi koltuğa oturtur, ehil olanı küstürür. Devleti hantallaştırır, adaleti sakatlar, toplumu çürütür. Sonra da hep birlikte sorarız: “Bu işler neden yürümüyor?”
Çünkü direksiyonda ehliyetsizler var. Çünkü kasayı emanet ettiğiniz kişi, anahtarı dayısının cebinden devralmış.
En acısı da şudur: Torpil yapanlar kendilerini hâlâ “iyi insan” sanır. Hırsız demeyin onlara, darılırlar, yazık. Oysa mesele kelime değil, fiildir. Ve fiil çok net.
“Torpil, hırsızlıktır.”
Kravat takması, onu daha az suç yapmaz.
Sadece daha az görünür kılar.
