Karadeniz kıyısında yer alan Giresun'un tarihi MÖ 7. yüzyıla kadar uzanır. Bölgeye ilk yerleşen topluluklardan sonra Miletliler burada "Kerasus" adıyla önemli bir ticaret kolonisi kurmuştur. Giresun adının da Yunanca "kiraz" anlamına gelen "Kerasus" kelimesinden geldiği kabul edilir. Rivayete göre kiraz meyvesi Avrupa'ya ilk kez bu topraklardan götürülmüş ve buradan tüm kıtaya yayılmıştır. Amazon efsanelerinden Osmanlı mirasına, yaylalardan adalara uzanan bu kadim kent, ziyaretçilerine unutulmaz bir Karadeniz deneyimi sunuyor. Tarih boyunca Persler, Pontus Krallığı, Roma ve Bizans egemenliğinde kalan şehir, 1461 yılında Fatih Sultan Mehmet'in Trabzon Seferi sırasında Osmanlı topraklarına katılmıştır. Osmanlı döneminde Karadeniz'in önemli liman kentlerinden biri haline gelen Giresun, ticaret ve denizcilik açısından büyük gelişim göstermiştir. Milli Mücadele yıllarında ise Giresun'un adı, Topal Osman Ağa komutasındaki gönüllü birliklerle öne çıkmıştır. Şehir, Kurtuluş Savaşı'nda verdiği destekle Cumhuriyet tarihindeki önemli yerini almıştır. Bugün Giresun, tarihi yapılarıyla geçmişini yaşatırken modern yaşamla geleneklerini başarıyla harmanlayan Karadeniz şehirlerinden biri olmayı sürdürüyor.
Karadeniz Kültürünün Yaşayan Mirası
Giresun kültürü; Karadeniz insanının çalışkanlığını, doğayla iç içe yaşamını ve geleneklerine bağlılığını yansıtır. Fındık üretimi yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda sosyal yaşamın da merkezinde yer alır. Hasat dönemlerinde tüm aile fertleri bahçelerde bir araya gelir; imece kültürü hâlâ canlılığını korur. Şehirde kemençe ve davul-zurna eşliğinde oynanan horon, düğünlerin ve şenliklerin vazgeçilmezidir. Özellikle yayla festivalleri, hem yöre halkını hem de ziyaretçileri buluşturan renkli organizasyonlara dönüşür. Giresun'un en dikkat çekici kültürel etkinliklerinden biri de her yıl mayıs ayında gerçekleştirilen Aksu Festivalidir. Binlerce yıllık geçmişe sahip olduğu düşünülen bu gelenekte insanlar dilek tutarak Aksu Deresi'nin denizle buluştuğu noktada çeşitli ritüeller gerçekleştirir. Yedi çift bir tek taş atma, sac ayağından geçme ve dere çevresinde dolaşma gibi uygulamaların bolluk ve bereket getirdiğine inanılır. El sanatları da Giresun kültürünün önemli parçalarındandır. Ahşap oymacılığı, sepet örücülüğü, el dokumaları ve yöresel kıyafetler bugün hâlâ yaşatılan gelenekler arasında yer almaktadır. Giresun’da gezilip görülmesi gereken yerler geniş bir coğrafyaya yayılmıştır. Şehir merkezinde görülmesi gereken yerler bir gün gibi kısa bir sürede tamamlanabilirken, özellikle il merkezi dışında kalan ilçeler ve yaylalar için ek olarak 2 gün daha ayırmanız gerekebilir.
Giresun Kalesi
Giresun'daki ilk durağımız şehrin simgesi olan Giresun Kalesi. Denizden yaklaşık 130 metre yükseklikte, şehre hâkim bir tepede yer alan Kalenin temellerinin Helenistik Dönem'e, günümüze ulaşan surlarının ise Pontus, Roma, Bizans ve Trabzon Rum İmparatorluğu dönemlerine uzanmaktadır. Kale, Karadeniz'in eşsiz manzarasını izleyebileceğiniz en güzel seyir noktalarından biri olmasının yanı sıra, içerisinde Topal Osman Ağa'nın mezarı, şehitlik ve tarihi sur kalıntılarıyla önemli bir kültür mirasıdır. Günümüzde mesire alanı olarak da kullanılan kale, hem tarih hem de doğa tutkunlarının Giresun'daki ilk duraklarından biridir. Merkezden yürüyerek 20-25 dakikalık, yokuşlu ama manzaralı bir yürüyüşle kaleye ulaşabilirsiniz. Daha rahat bir ulaşım tercih edenler için şehir merkezinden hareket eden kale dolmuşları, taksiler veya özel araçlarla asfalt yol üzerinden doğrudan kaleye çıkmak mümkün.
Giresun Müzesi
Giresun Kalesinin eteklerinde yer alan Giresun Müzesi, şehir merkezindeki tarihi Gogora Kilisesi'nin restore edilmesiyle müzeye dönüştürülmüş. Müzede Kalkolitik Çağ'dan Osmanlı dönemine kadar uzanan arkeolojik eserlerin yanı sıra yöre kültürünü yansıtan etnografik eserler sergilenmekte. Roma ve Bizans dönemlerine ait heykeller, sikkeler, lahitler ile geleneksel Giresun yaşamını anlatan kıyafetler, silahlar ve el sanatları koleksiyonun öne çıkan parçalarıdır. Tarihi mimarisi ve zengin koleksiyonuyla Giresun'un kültürel mirasını yakından tanımak isteyen ziyaretçiler için kentin en önemli duraklarından biri.
Giresun Adası
Türkiye'nin Karadeniz kıyısındaki tek yaşanabilir ve üzerinde antik kalıntılar bulunan adası olan Giresun Adası, kent merkezinin yaklaşık 1,7 kilometre açığında yer alıyor. Giresun Adası, mitolojik hikâyeleri ve doğal yapısıyla dikkat çekerken, efsane Amazon kadınlarının burada yaşadığına dair efsaneler günümüze kadar ulaşmıştır. Ada üzerinde sur kalıntıları, manastır, şapel, sarnıç ve tarihi yapı izleri bulunurken, aynı zamanda zengin bitki örtüsü ve kuş yaşamıyla doğal sit alanı özelliği taşımaktadır. Tarih, arkeoloji ve doğayı bir arada sunan Giresun Adası, kentin en önemli turizm destinasyonlarından biridir. Giresun Adası'na Giresun Limanı'ndan kalkan gezi tekneleri ile sağlanmakta. Şehir merkezinden limana yürüyerek yaklaşık 10 dakikada ulaşabilirsiniz.
Göksu Travertenleri ve Kuzalan Tabiat Parkı
Giresun'un Dereli ilçesinde yer alan ve beyaz kalsiyum oluşumlarıyla dikkat çeken eşsiz bir doğa harikası olan Göksu Travertenleri, "Karadeniz'in Pamukkale'si" olarak tanımlanıyor. Travertenler, mineralli suların yüzyıllar boyunca oluşturduğu beyaz terasları ve turkuaz renkli doğal havuzlarıyla ziyaretçilerine büyüleyici bir manzara sunuyor. Doğayla iç içe yürüyüş yapabileceğiniz bu alan, özellikle fotoğraf tutkunları için Giresun'un en gözde rotalarından biri. Kuzalan Tabiat Parkı ile birlikte ziyaret edildiğinde bölgenin doğal güzelliklerini keşfetmek için ideal bir gezi imkânı sunuyor. Kuzalan Tabiat Parkı ise şelaleleri, ormanları ve zengin bitki örtüsüyle öne çıkan park, doğa yürüyüşü yapmak isteyenler için eşsiz rotalar oluşturuyor. Göksu Travertenleri, Giresun şehir merkezine yaklaşık 45 kilometre uzaklıktaki Dereli ilçesi Pınarlar Köyü sınırları içerisinde yer alıyor. Özel araçla Giresun-Dereli kara yolunu takip ederek yaklaşık 50 dakikada ulaşabilirsiniz. Toplu taşımayı tercih edenler, önce Dereli ilçesine giden minibüslerle ulaşıp buradan taksi veya bölgedeki servis imkânlarıyla travertenlere geçebilir. Yol boyunca Kuzalan Tabiat Parkı ve Mavi Göl de aynı güzergâhta bulunduğundan, bu üç doğal güzelliği tek bir gezi programında görmek mümkün.
Giresun Mutfağı
Karadeniz mutfağının en özgün örneklerinden biri Giresun sofralarında yaşatılır. Mısır unu, karalahana, pazı, fasulye, hamsi ve yöresel otlar mutfağın temelini oluşturur. Bölgenin en bilinen lezzetlerinden biri Karalahana Çorbasıdır. Bunun yanında Mısır Ekmeği, Isırgan Otu Yemeği, Pancar Diblesi, Fasulye Diblesi, Kiraz Tuzlusu Kavurması, Hamsili Pilav, Mısır Yarması Çorbası ve Galdirik Kavurması mutlaka tadılması gereken yöresel yemekler arasında yer alır. Tatlı severler için ise Fındıklı Burma Tatlısı, Fındıklı Kadayıf, Pepeçura ve yöresel fındık ezmeleri öne çıkar. Elbette Giresun denince ilk akla gelen ürün fındıktır. Dünya çapında kaliteye sahip Giresun tombul fındığı, hem ekonomik değeri hem de kendine özgü aromasıyla şehrin en önemli simgelerinden biridir. Çikolata sanayisinin en çok tercih ettiği fındık çeşitlerinden biri olarak dünya pazarında önemli bir yere sahiptir.
Giresun'u Keşfetmek İçin Sayısız Neden
Giresun; tarihi kaleleri, mitolojik adası, serin yaylaları, berrak gölleri, yöresel mutfağı ve samimi insanlarıyla Karadeniz'in saklı hazinelerinden biri. Modern şehir yaşamını doğanın huzuruyla buluşturan bu güzel kent, kısa bir hafta sonu gezisi için de uzun soluklu bir Karadeniz rotası için de ideal bir durak. Karadeniz'in dalgaları kıyıya vururken fındık bahçelerinden yükselen mis kokular, yaylalarda dolaşan bulutlar ve yüzyılların izini taşıyan tarihi sokaklar Giresun'u ziyaret eden herkese unutulmaz anılar bırakır. Eğer rotanızı Karadeniz'e çevirecekseniz, Giresun sizi tarih, kültür, doğa ve lezzetin iç içe geçtiği benzersiz bir yolculuğa davet ediyor.
Kaynak: Özel HaberEditör: Zafer YILDIZ - Murat İLTER
